شما و اتومبيل اتان


تاریخ ساخت لاستیک :

 

تاریخ ساخت لاستیک :



عده ای توجه ندارند که لاستیک خودرو هم مثل خیلی چیزهای دیگر تاریخ انقضاء دارد به همین دلیل باید تاریخ تولید ان را بدقت نگاه کنیم

لاستیک اگر در حال سرویس دهی باشد و از ان استفاده کننده حداکثر عمرش 10 سال است بعد از آن حتی اگر لاستیک سالم باشد و عاج هایش هم نو باشد باید تعویض شود .

اگر لاستیک در انبار نگهداری شود یا اینکه بعنوان زاپاس در ماشین قرار داشته باشد و از ان استفاده نشود عمرش کمتر است و حداکثر 6 سال است . ( پس اینهایی که زاپاس را استفاده نمی کنند و به هنگام فروش ماشین یا افتخار می گویند این ماشین هنوز زاپاسش نو است کار اشتباهی کرده اند چون وقتی لاستیک مورد استفاده نباشد عمرش کمتر می شود .

خرابی لاستیک

 لاستیک به مرور زمان  خاصیت کشسانی خود را از دست می دهد و در ترکیب با اکسیژن هوا دچار اضمحلال می شود به همین جهت است که لاستیک های نو را باند پیچی می کنند تا با اکسیژن هوا ترکیب نشوند .

گذشته از ان لاستیک وقتی  مدت زمان زیادی در انبار بماند و یا مورد استفاده واقع نشود بتدریج خشک می شود و کم کم ترک ها و شکاف هایی در سطح لاستیک بوجود می آید که باعث پوسته پوسته شدن و جدا شدن رویه از لایه های زیرین می شود .و حتی اگر کار نکرده باشد دچار پوسیدگی می شود . یک بار که در جاده چغاخور به فریدونشهر رانندگی می کردم با وجودیکه سرعتم هم کم بود ولی دو تا لاستیک سمت راست 206 روی رامبلر کنار جاده رفتند و هر دوی آنها تکه پاره شدند ! درست مثل اینکه ان را با چاقو شکاف داده باشند ! این به این دلیل بود که مدتها ماشین ام در پارکنیگ مانده بود و لاستیک ها دچار زوال شده بودند .

استفاده از اینگونه لاستیک ها خطرناک است و زمینه ایجاد حادثه را فراهم می کند کما اینکه در ان موردی که تعریف کردم اگر سرعت من بالا بود خدای نکرده حادثه ای پیش می امد ولی خب بخیر گذشت .

عمر مفید لاستیک بین 6 تا 10 سال است

در زمینه مدت زمان مجاز برای استفاده از یک تایر پس از تولید نظرات مختلفی میان منابع گوناگون وجود دارد و مهم‌ترین علت آن هم وابستگی زیاد دوام تایر به شرایط استفاده است.بعضی از خودروسازان از جمله مرسدس‌بنز و نیسان، حداکثر عمر مفید تایر را از زمان تولید شش سال می‌دانند و به دارندگان خودرو توصیه می‌کنند از تایری با سن بیش از شش سال بر روی خودرو استفاده نکنند. ولی این 6 سال برای لاستیکی است که در انبار نگهداری شده است ولی برای لاستیکی کا کار کرده است عمر مفید 10 سال است .

در مقابل البته بعضی از سازندگان تایر از جمله Continental و Michelin سن مفید تایر را تا 10 سال می‌دانند

ضمنا بطور مدام باید بازدیدهای چشمی از لاستیک بعمل آید که دچار ترک شکاف برامدگی و سائیدگی و کنده شدگی نشده بود ... همه اینها علاوه بر اینکه باعث می شود زمینه ایجاد ترکیدن وحادثه بوجود آید بالانس چرخ ها را  هم می تواند به هم بزند وباعث لرزش فرمان و مشکل شدن کنترل خودرو شود .

دقت کنید که تاریخ  انقضای لاستیک موضوعی جدا از  میزان  سائیدگی و کارکرد آن است به این معنی که اگر تاریخ انقضای یک لاستیک  فرا رسیده باشد، حتی اگر لاستیک عاج هایش سالم باشد باید تعویض شود !



آیا توجه به تاریخ انقضا تایر برای همه لازم است؟

تایر خودرو به طور پیوسته در معرض سایش ناشی از حرکت بر جاده است و همین سایش در نهایت تایر را فرسوده می‌کند. اگر از جمله افرادی هستید که در سال چند 10 هزار کیلومتر با خودرو رانندگی می‌کنید احتمالاً تایر خودرویتان خیلی زودتر از تاریخ انقضای آن فرسوده می‌شود و شاید به نظرتان برسد نیازی به دانستن تاریخ انقضای تایر نیست چون شما زودتر از آنکه زمان آن فرا برسد به ناچار و به دلیل سایش تایر آن را تعویض کرده‌اید. اما این مسأله چندان صحیح نیست و همین اشتباه می‌تواند برایتان گران تمام شود. درست است که شما زودتر از پنج سال تایر را تعویض می‌کنید اما این مسأله به معنی آن نیست که تایر خودرو وقتی بر روی خودروی شما نصب است کمتر از پنج سال سن دارد! احتمالاً کمی پیچیده به نظر می‌رسد اما واقعیت آن است که شما تقریباً هیچ‌گاه تایری که به تازگی تولید شده باشد را بر روی خودرو نصب نمی‌کنید چرا که تایرها گاهی چند ماه تا چند سال پس از تولید در انبار شرکت و فروشگاه‌ها باقی می‌مانند و پس از آن به دست مشتریان می‌رسند و این مسأله به آن معنی است که تایر خریداری شده توسط شما ممکن است به عنوان مثال چهار سال قبل تولید شده باشد و به این ترتیب یک سال پس از خرید، عملاً تایر خودرو در مرز خطر قرار می‌گیرد بدون آنکه فرسوده شده باشد و به همین دلیل است که توجه به تاریخ انقضای تایر برای همه مهم است.

چگونه تاریخ تولید تایر را مشخص کنیم؟

«تاریخ تولید» تایر به صورت یک کد ویژه بر روی آن درج می‌شود و به این ترتیب خریدار می‌تواند با اطمینان مشخص کند تایر در چه زمانی تولید شده است.

تاریخ تولید تایر نیز به صوت یک کد چهار رقمی بر روی تایر حک می‌شود این کد چهار رقمی نشان‌دهنده هفته و سال تولید تایر است و به این ترتیب می‌توان تاریخ تولید تایر را به راحتی مشخص کرد. البته این کد برای تایرهایی که پیش از سال 2000 تولید شده‌اند سه رقمی خواهد بود اما کد سه رقمی به معنی آن است که در بهترین شرایط بیش از یک دهه از تاریخ تولید تایر گذشته است و این تایر از رده خارج محسوب می‌شود.

در کد چهار رقمی تاریخ تولید تایر، دو رقم نخست معرف هفته‌ای از سال است که تایر در آن تولید شده و دو رقم بعدی نشان‌دهنده سال تولید است. به عنوان نمونه اگر بر روی تایر عدد 2108رج شده باشد تایر مورد نظر در بیست‌ویکمین  هفته از سال 2008 تولید شده است  


 

یکی دیگر از اطلاعات مفید نوشته شده روی تایر تاریخ تولید آن است. به طور کلی استفاده از تایری که بیش از 6 سال عمر کرده است هرگز نباید استفاده شود بنابراین دقت به تاریخ تولید بسیار مهم است. روی تایر، تاریخ به صورت یک کد سه یا چهار رقمی نوشته می شود. کدهای سه رقمی مربوط به قبل از سال 2000 و چهار رقمی ها برای بعد از آنند پس اولین نکته اینکه اگر کد آن سه رقمی (مثلا 178) بود، از خرید آن صرفنظر کنید. و اما چهار رقمی ها: کدی به صورت 3006 به این معنی است که این تایر در سی امین هفته سال 2006 تولید شده است.

دو رقم اول تعداد هفته گذشته از سال و دو رقم آخر بیانگر سال هستند

برای خرید تایر مناسب ابتدا دفترچه راهنمای خودرو را بخوانید. این کار به شما کمک می کند بدون سردرگمی از نوع و اندازه مناسب تایر مورد نیاز مطلع شوید. آن گاه راهنمایی را که در پی آمده بدقت در نظر بگیرید و برای خرید به بازار رفته، لاستیک مناسب را تهیه کنید. اگر قصد دارید سایز رینگ و تایر خود را تغییر دهید نیز حتما در نظر داشته باشید که پیش از تعویض لاستیک ها با سایز جدید، در خودروهای مجهز به سیستم ضد قفل Abs، ابتدا باید برنامه کامپیوتری مرکزی خودرو یا Ecu را متناسب با تایر تغییر داد.

خرید لاستیک انباری

 لاستیک انباری، لاستیکی است که مدت زیادی در انبار مانده و اگرچه ظاهری نو، با آجهای مناسب دارد، اما از مقاومت و عمر مفیدش کاسته شده است. فروشندگانی هستند که با سوءاستفاده از ناآگاهی خریدار این لاستیک ها را حتی به قیمتی ارزان تر از همکاران خود خریده، با قیمتی برابر یا گاه ارزان تر از بازار به مشتری می دهند و مشتری هم خیلی راحت و بدون آن که خود خبر داشته باشد این لاستیک های تاریخ گذشته را زیر ماشین خود می اندازد و خطرات ترک برداشتن، ترکیدن، زحمات پنچری و... را متحمل می شود و نمی داند دلیل اصلی آن چیست. بنابراین بهتر است پیش از خرید و پس از دانستن نوع و اندازه لاستیک توصیه شده از سوی کارخانه سازنده خودرو چند نکته را در نظر بگیرید:

طبق قانونی که چند سال است به صورت استاندارد درآمده، روی هر لاستیک علاوه بر برند و عنوان تولید کننده، باید اعداد و اختصاراتی حک شود تا نشانگر تاریخ ساخت، اندازه و دیگر مشخصات لاستیک باشد. در حاشیه قابل دید لاستیک معمولا عددی سه یا چهار رقمی حک می شود که سال تولید آن همراه با تعداد هفته های گذشته از آن سال را نشان می دهد.

همانطوریکه در بالا هم اشاره شد  اگر عدد چهار رقمی باشد حاکی از تولید لاستیک پس از سال 2000 و در صورت سه رقمی بودن، نشانه تولید آن در سال های ماقبل 2000 میلادی است. به عنوان مثال در عدد 1211 دو رقم ابتدایی بیانگر هفته دوازدهم از سال میلادی (یعنی سه ماه بعد از آغاز سال) و دو رقم انتهایی بیانگر سال 2011 میلادی است که اگر همین امروز به قصد خرید لاستیک به بازار بروید و چنین تایری بخرید، یعنی که حدود یک سال و هفت، هشت ماه از تولید آن لاستیک گذشته و این مدت در انبار نگهداری می شده است.

نکاتی برای افزایش عمر و کارایی بهتر لاستیک

* همیشه سعی کنید که فشار هوای درون لاستیک را همواره در حالت تنظیم نگه دارید. هم مصرف سوختتان کاهش می یابد، هم عمر مفید لاستیک افزایش پیدا می کند. فشار زیادی هم به موتور برای حرکت تحمیل نمی شود.

* فشارهوا باید هنگامی تنظیم شود که ماشین نیم ساعتی در حالت پارک بوده باشد و هیچ گاه در حالتی که لاستیک گرم است ، فشار هوای آنها را تنظیم نکنید.

تیوبلس و با تیوب ...

* این روزها از لاستیک های تیوبلس  در همه خودروها استفاده می شود چون ایمنی بیشتر و خطر کمتری دارد. هیچ گاه درون آنها تیوب نیندازید؛ حتی اگر لاستیک تان هنوز نو و آجدار است، بخصوص زمانی که فقط درون یک یا دو لاستیک تیوب انداخته اید و بقیه تیوبلس هستند. یکی از مهم ترین ایرادهای چنین کاری تشدید حرارت در لاستیک دارای تیوب و افزایش بسیار خطرناک احتمال ترکیدگی آن است.

* به طور همزمان از مارک ها، اندازه ها و انواع یگانه و مشابهی در لاستیک ها استفاده کنید. ساختار، اندازه و نوع متفاوت باعث افزایش خطر و ریسک رانندگی می شود.

* بهتر است با جابه جایی لاستیک های کار کرده کاری کنید که هر چهار چرخ به یک میزان مستهلک شود. در این صورت بسیار خوب است که هنگام خرید و تعویض تایرها، لاستیک هر چهار چرخ به طور همزمان نو و تعویض شود.

* فشار PSI بالا یا پایین، اثرات بدی  بر لاستیک خودرو می گذارد. مثلا  یکی از دلایل خوردگی و کاهش کیفیت آج لاستیک در کناره های تایر و سالم ماندن قسمت وسطی آن، تنظیم نبودن فشار هواست. فشار کم نیز سبب مستهلک شدن تایر به این شکل می شود. از سوی دیگر، فشار زیاد، آج و گوشت بخش وسطی تایر را زودتر از بقیه جاها از بین می برد. نامساوی بودن هوای درون تایر نیز سبب سفتی فرمان و هدایت سخت خودرو در پیچ ها و همچنین لرزش چرخ ها می شود.

* تا حد امکان وسایل درون صندوق عقب خودرو را کاهش دهید. هر چه بار و ظرفیت وزنی خودرو بیشتر باشد، عمر لاستیک هم کمتر می شود.

* هیچ وقت برای خنک کردن لاستیک ها پس از مسافت زیاد، روی آنها آب نگیرید. در حین رانندگی و طی مسافت زیاد نیز اگر به جای خیسی رسیدید سعی کنید با تغییر محتاطانه مسیر از قسمت خشک برانید.

* اگر آج لاستیک به یک و نیم سانتی متری رسیده، برای پیشگیری از خطر و جلوگیری از اتلاف وقت و هزینه، هر چه زودتر لاستیک خودرو را عوض کنید.

* وجود ترک crazy و شیار cracks در تایر، کاهش زیاد سطح آج و همچنین صافی و ساییدگی، بیش از حد خطرآفرین است. قبل از به خطر انداختن جانتان، این لاستیک ها را تعویض کنید.

..................ترجمه و نوشته محمد توکلی 7 بهمن ماه 1393 – ممکو


mohammad tavakoli